Jak być autentycznym liderem? Dopasuj styl zarządzania do swojej osobowości

Co według Ciebie wyróżnia rasowego menedżera? Niemal każdy ma na ten temat jakieś wyobrażenie. Możesz wyobrażać sobie lidera pełnego empatii, wspierającego swoich pracowników, albo szefa autorytarnego, zarządzającego swoimi pracownikami jak małą armią. Wszystkie te wyobrażenia odzwierciedlają archetypowe style zarządzania. 

Czym jest styl zarządzania?

Styl zarządzania to podejście lidera do wykonywania swoich obowiązków, na które zwykle składają się trzy elementy: preferowany sposób pracy, główny sposób komunikacji oraz własne zasoby psychologiczne, które określają, w czym jesteśmy naturalnie mocni.

Henry Mintzberg pisał, że menedżer działa jednocześnie jako lider, organizator, przekaźnik informacji i decydent. To, jak realizujemy te role, mocno zależy od naszego domyślnego trybu działania, czyli tego, co przychodzi nam lekko, a co wymaga dodatkowego nakładu energii.

Dlaczego warto dopasować styl zarządzania do siebie?

Kiedy menedżer próbuje działać w sposób sprzeczny z naturalnym sposobem funkcjonowania, szybko pojawia się rachunek: spadek energii, gorsze decyzje i brak autentyczności. Zespół wyczuwa to błyskawicznie. Lider działający niezgodnie z własną naturą jest mało wiarygodny, a przez to traci możliwość zbudowania autorytetu. 

Menedżer, który zna swoje predyspozycje, buduje autorytet w oparciu o swoje mocne strony i według nich zarządza, organizuje, komunikuje się, daje feedback i reaguje na kryzysy. Działając z pozycji swoich naturalnych zasobów jest spójniejszy, bardziej uważny i skuteczniejszy. 

Nie oznacza to jednak kurczowego trzymania się jednego wzorca zachowań. Chodzi o spójny punkt wyjścia, który można świadomie rozszerzać, a także delegować zadania, w których ktoś inny jest dużo bardziej kompetentny.  

Poniżej podaję kilka spośród wielu przykładów, w jaki sposób można przekuć naturalne predyspozycje w swoją liderską supermoc. 

Animator: lider, który buduje wspólnotę

Jeśli jesteś osobą, której styl poznawczy związany jest z umiejętnością zarządzania emocjami grupy, możesz to wykorzystać, by zintegrować swój zespół. Działasz trochę jak opiekun: tworzysz przestrzeń do tego, by zespół czuł się bezpiecznie i rozwijał skrzydła jako całość. 

Pracujesz blisko ludzi i tworzysz proste rytuały jednoczące: wspólne lunche czy codzienne odprawy. Równie łatwo przychodzą Ci spontaniczne rozmowy o tym, jak się pracuje i z czym ktoś się zmaga. Wychwytujesz napięcia, zanim wybuchną, a spójność zespołu jest dla Ciebie równie ważna jak wynik. 

Twoją siłą jest umiejętność budowania środowiska, w którym pracownicy czują się widziani i zaopiekowani, choć czasem kosztuje Cię to unikanie trudniejszych decyzji, jeśli mogą wpłynąć na relacje – na ten aspekt musisz zwrócić szczególną uwagę. 

Inspirator: lider, który zapala ludzi do działania

Jeśli Twój styl poznawczy opiera się na rozumieniu ludzi jako jednostek, widzisz indywidualne talenty szybciej niż inni – wiesz, w czym ktoś jest dobry, do czego ma predyspozycje i co może wnieść do projektu. Umiesz motywować ludzi i przypinać im skrzydła. 

Taki lider zwykle daje swoim ludziom dużo autonomii i przestrzeni na inicjatywę i eksperymenty oraz rozmawia z nimi nie tylko o wynikach, ale także o motywacjach i ambicjach. Często inicjuje nowe pomysły, moderuje dyskusje i zachęca zespół do tworzenia własnych rozwiązań. Zbudowanie takiego środowiska daje ludziom energię, ale bywa też wyzwaniem, bo w pewnym momencie trzeba powiedzieć stop i skupić się także na twardych wynikach. 

Wizjoner: lider, który widzi więcej, niż inni

Jeśli Twój styl poznawczy opiera się na wychwytywaniu trendów i tworzeniu nowych koncepcji, jesteś liderem, który widzi i wskazuje kierunki działania. 

Twoja praca nie skupia się na dogrywaniu szczegółów, tylko budowaniu wizji tego, dokąd firma może dojść – i dobrze Ci to wychodzi, bo intuicyjnie łączysz fakty z różnych obszarów. 

Inspirujesz zespół do myślenia szerzej, ambitniej, bardziej nieszablonowo. Potrafisz to zrobić jednym zdaniem, jedną metaforą, a nawet jednym rysunkiem na tablicy. Ludzie czują, że podążają za kimś, kto naprawdę wierzy w swoją wizję. Czasem jednak Twoja głowa jest tak daleko w przyszłości, że umyka Ci realny rytm pracy zespołu, dlatego warto świadomie wracać do tu i teraz, by nie zgubić drogi do celu. 

Dowódca: lider, który prowadzi przez działanie

Jeśli Twój główny styl poznawczy związany jest z kompetencjami wykonawczymi, Twoje naturalne podejście będzie zadaniowe i dynamiczne. Taki lider działa szybko, nie boi się wejść w trudny temat ani podjąć decyzji pod presją. Bardziej interesuje go tempo i konkret niż długie analizowanie. 

Zespół czuje od niego energię, co sprawdza się szczególnie w czasach kryzysu i zawirowań. Taki menedżer świetnie radzi sobie w środowiskach, w których liczy się czas reakcji, czasem jednak jego tempo jest tak wysokie, że osoby potrzebujące stabilności i uwagi mogą czuć się pominięte. 

Organizator: lider, który tworzy porządek i przewidywalność

Jeśli Twój styl poznawczy mocno opiera się na faktach i strukturze, naturalnie stawiasz na procesy, plan, przewidywalność i jasno określone zasady. Skupiasz się na zadaniach, dbasz o standardy, trzymasz kierunek i oczekujesz, że zespół będzie poruszał się w wyznaczonym rytmie. Twoja komunikacja jest precyzyjna, a decyzje oparte na faktach. Nie ma tu miejsca na rytuały ani przeciąganie spotkań. 

Ten styl świetnie sprawdza się w środowiskach projektowych, technicznych i tam, gdzie liczy się skuteczność i rzeczowość. Twoje podejście wnosi do zespołu stabilność, jednak pułapką, w którą możesz wpaść, jest niedostrzeganie człowieka ponad procesami. 

Jak wykorzystać predyspozycje w praktyce lidera?

Wypracowanie własnego stylu zarządzania jest wyzwaniem szczególnie dla młodego lidera, zazwyczaj rozdartego przez sprzecznego oczekiwania – zawieszonego między oczekiwaniami innych a własnym wyobrażeniem tego, jak powinien zachowywać się, postępować i komunikować menedżer. 

W tym momencie warto przyjrzeć się swoim stylom poznawczym – głównemu i pomocniczemu – a swój sposób zarządzania zbudować na tym fundamencie. Przykładowe modele, które opisałam powyżej, to modele „czyste”, natomiast w prawdziwym życiu jest więcej subtelności. 

Dam przykład. 

Weźmy na tapet dość częste połączenie stylu wizjonerskiego z inspirującym. To lider, który potrafi dostrzegać możliwości: i to zarówno jeśli chodzi o biznes, jak i o ludzi. Osoba taka będzie dawała swojemu zespołowi bardzo dużo wolności i miejsca na eksperymenty, ale jednocześnie wspierała pracowników w rozwijaniu skrzydeł. Brzmi bardzo obiecująco, prawda? Warto jednak zwrócić uwagę na kilka aspektów: dopasowanie wizji do planu, ustabilizowanie systemu pracy oraz umiejętne zatrzymanie pracowników w odpowiednim momencie, gdy za bardzo oddalą się od celów postawionych przed zespołem. 

Każde połączenie stylów daje swoją charakterystyczną mieszankę, która ma swoją moc, ale także cień. 

Kolejną kwestią jest korzystanie z „nieswojego” stylu zarządzania, które może bardzo kusić – są to często bowiem kompetencje, o jakich dana osoba marzy. Bywa, że ktoś, kto naturalnie łączy innych poprzez swoją empatię, wolałby być raczej zdecydowanym dowódcą, a wizjoner – sprawnym organizatorem. To zjawisko jest całkowicie naturalne, i mimo że owszem warto rozwijać cechy, które nie są dla nas domyślne, to czynienie z nich głównego sposobu interakcji z zespołem może razić sztucznością. Zdecydowany, zadaniowy lider może (i nawet powinien) być empatyczny, ale gdy tłumi swoją naturalną energię, nie wzbudzi zaufania. Podobnie lider, który nie jest autorytarny, nie zbuduje posłuchu, wcielając się w taką rolę. 

Świadome korzystanie ze swoich stylów poznawczych pozwoli Ci szybko wskoczyć w buty autentycznego lidera i zbudować autorytet, a jeśli jesteś już doświadczonym menedżerem, ulepszyć swój styl działania. Umów się na 30-minutową bezpłatną konsultację, by porozmawiać o Twoich wyzwaniach.